Wprowadzenie
Bezpieczeństwo pożarowe nie powinno być wyłącznie formalnością. To realna ochrona życia i zdrowia użytkowników budynku, a także mienia. Właściciele i zarządcy nieruchomości mają obowiązek zapewnić zgodność obiektu z przepisami przeciwpożarowymi. W praktyce jednak wiele nieprawidłowości pozostaje niezauważonych aż do momentu kontroli lub zagrożenia.
W tym artykule wyjaśniamy, na co zwrócić uwagę, jakie warunki zgodnie z przepisami uznaje się za zagrażające życiu ludzi oraz jakie działania podjąć w przypadku stwierdzenia takich nieprawidłowości.
Kiedy występuje zagrożenie życia ludzi w budynku?
Zgodnie z obowiązującymi przepisami dotyczącymi ochrony przeciwpożarowej budynków, o zagrożeniu życia ludzi mówimy wtedy, gdy warunki techniczne w użytkowanym budynku istniejącym uniemożliwiają bezpieczną ewakuację.
W tabeli poniżej przedstawiono wykaz warunków powodujących uznanie budynku za zagrażający życiu ludzi oraz wskazówki dotyczące identyfikacji tych nieprawidłowości:
L.p. | Warunki techniczne ewakuacji powodujące uznanie budynku za zagrażający życiu ludzi | Wskazówki dotyczące identyfikacji nieprawidłowości | |
1. | szerokość przejścia, dojścia lub wyjścia ewakuacyjnego albo biegu bądź spocznika klatki schodowej służącej ewakuacji, mniejsza o ponad jedną trzecią od określonej w przepisach techniczno-budowlanych; | wymagane szerokości określamy na podstawie obecnie obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych; | |
2. | długość przejścia lub dojścia ewakuacyjnego większa o ponad 100% od określonej w przepisach techniczno–budowlanych; | wymagane długości określamy na podstawie obecnie obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych; | |
3. | występowanie w pomieszczeniu strefy pożarowej zakwalifikowanej do kategorii zagrożenia ludzi ZL I, ZL II lub ZL V* albo na drodze ewakuacyjnej: | stopień palności materiału lub wyrobu najłatwiej zweryfikować na podstawie dokumentacji producenta; | |
a) okładziny sufitu lub sufitu podwieszonego z materiału łatwo zapalnego lub kapiącego pod wpływem ognia, bądź wykładziny podłogowej z materiału łatwo zapalnego, | okładziny sufitu lub sufity podwieszone wykonane z materiałów takich jak: drewno, płyty drewnopochodne, panele PCV bez potwierdzonej klasy reakcji na ogień; wykładziny podłogowe wykonane z materiałów takich jak: poliester, poliprypylen, PCV bez potwierdzonej klasy reakcji na ogień; | ||
b) okładziny ściennej z materiału łatwo zapalnego na drodze ewakuacyjnej, jeżeli nie zapewniono dwóch kierunków ewakuacji; | okładziny ścienne wykonane z materiałów takich jak: drewno, płyty drewnopochodne, panele PCV bez potwierdzonej klasy reakcji na ogień; | ||
4. | niewydzielenie ewakuacyjnej klatki schodowej budynku wysokiego innego niż mieszkalny lub wysokościowego, w sposób określony w przepisach techniczno-budowlanych; | brak drzwi przeciwpożarowych w obudowie klatki schodowej/ w przedsionku przeciwpożarowym, brak oddzielenia klatki schodowej od przyległych pomieszczeń i dróg komunikacji za pomocą ścian o odpowiedniej klasie odporności ogniowej, brak przedsionka przeciwpożarowego; | |
5. | niezabezpieczenie przed zadymieniem dróg ewakuacyjnych wymienionych w przepisach techniczno-budowlanych, w sposób w nich określonych; | niewyposażenie klatek schodowych, przedsionków przeciwpożarowych, poziomych dróg ewakuacyjnych w urządzenia służące do usuwania dymu, urządzenia zapobiegające przed zadymieniem; | |
6. | brak wymaganego oświetlenia awaryjnego w odniesieniu do strefy pożarowej zakwalifikowanej do kategorii zagrożenia ludzi ZL I, ZL II lub ZL V* albo na drodze ewakuacyjnej prowadzącej z tej strefy na zewnątrz budynku. | brak lamp oświetlenia awaryjnego w wymienionych przestrzeniach, stwierdzone w protokole z przeglądu niesprawne lampy, niezapewniające wymaganych wartości natężenia i czasu działania. | |
*Budynki lub strefy pożarowe:
ZL I – zawierające pomieszczenia przeznaczone do jednoczesnego przebywania ponad 50 osób niebędących ich stałymi użytkownikami, a nieprzeznaczone przede wszystkim do użytku ludzi o ograniczonej zdolności poruszania się, np. hale sportowe, sale konferencyjne;
ZL II – przeznaczone przede wszystkim do użytku ludzi o ograniczonej zdolności poruszania się, takie jak szpitale, żłobki, przedszkola, domy dla osób starszych;
ZL V – zamieszkania zbiorowego, np. hotele, akademiki, pensjonaty, domy wczasowe.
Powyższy wykaz pochodzący z Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. 2023 poz. 822 ze zm.) nie jest wyczerpany. Innymi warunkami powodującymi zagrożenie życia ludzi w budynku może być np.: brak odporności ogniowej elementów budynku lub odporność mniejsza niż wymagany czas bezpiecznej ewakuacji; występowanie urządzeń przeciwpożarowych, które nie zapewniają odpowiedniej skuteczności; zamknięte drogi ewakuacyjne; brak oznakowania ewakuacyjnego w przypadku budynków o skomplikowanym układzie dróg ewakuacyjnych.
Kto może stwierdzić, że budynek jest zagrażający życiu ludzi?
Kluczowym organem stwierdzającym zagrożenie życia ludzi w budynku jest Państwowa Straż Pożarna. Uprawnienia takie mają funkcjonariusze PSP podczas prowadzenia czynności kontrolno-rozpoznawczych. Po stwierdzeniu nieprawidłowości wydawana jest decyzja nakazująca wykonanie obowiązków wynikających z ujawnionych nieprawidłowości.
Zagrożenie może zostać zidentyfikowane również przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych np. podczas wykonywania ekspertyzy stanu ochrony przeciwpożarowej, inżyniera lub inspektora w zakresie ochrony przeciwpożarowej przy wykonywaniu audytu PPOŻ.
Jakie działania podjąć?
Jeśli jesteś właścicielem, zarządcą lub użytkownikiem budynku i podejrzewasz, że w budynku występują warunki zagrażające życiu ludzi, należy to skonsultować i potwierdzić z osobami wykwalifikowanymi w zakresie bezpieczeństwa pożarowego. Najlepszym rozwiązaniem w tym przypadku będzie wykonanie audytu przeciwpożarowego, który wskaże nie tylko, czy w budynek jest zagrażający życiu ludzi, ale również inne, występujące nieprawidłowości.
Jeśli audyt potwierdza występowanie warunków powodujących zagrożenie życia ludzi, których nie da się bezpośrednio usunąć lub została wydana decyzja PSP dotycząca usunięcia tych warunków, należy wykonać ekspertyzę stanu ochrony przeciwpożarowej. W ekspertyzie zostanie określony sposób dostosowania budynku do obowiązujących przepisów lub możliwe rozwiązania zamienne.
Zakończenie
Mam nadzieję, że po przeczytaniu tego wpisu otrzymałeś odpowiedź na zadane pytanie. Jeżeli chcesz nawiązać z nami współpracę zadzwoń lub napisz e-mail.
Tel. kontaktowy: 663553428 | e-mail: kontakt@sfpap.pl
